Aardrijkskunde (91)


De Wereld aan de Wand

Ik kreeg een cadeautje. De Wereld aan de Wand, een geschiedenis van Nederlandse schoolwandkaarten. (Uitgeverij Waanders).
      Een interessant boek met veel goede en ook minder goede wandkaarten. Kijk eens naar de prachtige kaart hieronder. Noord-Holland van G. Prop, verschenen in 1924. Een blinde kaart. Dat was de zogeheten Methode Prop. Eerst informatie naast een kaart met namen en op de volgende pagina een kaart zonder namen.

Noord-Holland

Op deze schoolkaart zijn een paar aanpassingen gemaakt om actueel te blijven. De Wieringermeer bijvoorbeeld werd ingepolderd vanaf 1927 en op de plaats van die nieuwe polder is een klein kaartje geplakt.
      En de Afsluitdijk is later ingetekend, want daarmee werd ook pas in 1927 begonnen.

De witte lijn is het oorspronkelijke ontwerp; daarboven de met de hand getekende lijn. 
      
      Nog leuker is het kaartje hieronder; een detail van de grote kaart.

Paardentramroute

De rode plaats is Baarn. Daaronder liggen Soestdijk en Soest.

      Tot 1925 liep daar een paardentramweg. Door middel van plakkertjes is die baan weggeretoucheerd.

Mooi is ook de legenda van deze kaart. Waar vind je bijvoorbeeld een speciale kleur voor ‘bij eb droogvallende gronden’?

Legenda

Meneer Prop werd heel oud. Hij leefde van 1880 tot 1980. Hij was ondermeer hoofd van de openbare lagere school in Lochem.
      In 1910 maakte hij zijn eerste Schoolkaart van Nederland. Daarvan verschenen maar liefst 74 herdrukken. En in de tussenliggende periodes werden de kaarten dus met plakkertjes etc. geactualiseerd.

      En probeer ook de plaatsen eens te benoemen.

 

 

Nederland:

Sodom, Drugs, Sex, Weed, Gras, Tulpen & Schilders

 

Ik vond deze Atlas of Prejudice, een Atlas van Vooroordelen dus.
      Is dit gebaseerd op peilingen of op representatief dan wel wetenschappelijk onderzoek? Zijn het feiten of meningen?

Is het bla-bla? Humor? Flauwekul?

      Het is allemaal een beetje waar, maar het is vooral de wereld zelf van Yanko Tsvetkov, een Bulgaar die behoorlijk veel succes had met deze atlas.

      Het werd vertaald in ’t Engels, Duits en Russisch en vooral in Duitsland werd het boek goed verkocht.

 

      Kijk even naar dit kaartje. Europa gezien door de ogen van Amerikanen.

Dat het hier gaat om verzonnen vooroordelen lijkt me duidelijk. De doorsnee Amerikaan kan niet of met moeite op een landkaart buurland Mexico aanwijzen, laat staan dat ze de landen in Europa geografisch kunnen duiden. Laat staan dat ze zouden weten dat Dracula uit Roemenië komt.
      Dat er nog steeds communisten in Rusland wonen en dat de Scandinavische landen een socialistische heilsstaat vormen zou inderdaad nog wel eens een Amerikaans vooroordeel kunnen zijn.

      Grappig: Nederland is sodom, in voormalig Joegoslavië vallen nog steeds bommen en in Frankrijk wonen mensen die uit hun oksels stinken. WTF staat op de Kaukasus en dat staat voor What the fuck?

      De atlas telt nog veel meer van dit soort kaarten. Allemaal te zien op DEZE SITE.

Nederland bijvoorbeeld staat naast sodom achtereenvolgens voor drugs (Engeland), sex (Oostenrijk), weed (Frankrijk), gras (Duitsland), homo’s (Polen), schilders (Spanje) en tulpen (Rusland).

      Kijk ook even naar dit kaartje. Europa gezien door Russische ogen.

Fearmongers zou ik vertalen in paniekzaaiers. Goedkope drank is er in Bulgarije, maar de echte dronkaards wonen in Ierland. 
       Grappig vind ik de brothers en sisters die in de afgescheiden gebieden Abchazië en Zuid-Ossetië wonen temidden van de brandstichters in Georgië .
     
Tenslotte nog even het beeld dat de Europeanen hebben over het Bulgarije van Tsvetkov. Immigrants volgens Engeland, generic thieves (Oostenrijk), poor savages (Frankrijk), schnapps, (Duitsland), toiletcleaners (Spanje) , grandma‘s beach (Polen) en cheap booze volgens Rusland.

 

 

Calling 311


Kijk eens naar dit fascinerende kaartje van New York. Waar klaagt men over?

Op Manhattan (Ma) wordt veruit het meest gekankerd over geluidsoverlast.

Op Staten Island (S.I.) en in Brooklyn (Bl) is het vooral vuil, rommel en afval en in Queens (Qu) en in de Bronkx (Bro) stoort men zich erg aan graffiti. Tenminste als je afgaat op de telefoontjes die in een tijd van twee jaar binnenkwamen op het inmiddels vermaarde nummer 311.

      Sinds maart 2003 kan een ieder, die ‘iets’ heeft in New York nummer 311 bellen. Zeven dagen per week, 24 uur per dag. Er zitten zo’n 400 mensen klaar, die u in ruim 170 talen te woord kunnen staan. Gemiddeld komen er op een doordeweekse dag 60.000 telefoontjes binnen. Op 27 januari 2011 was er in New York een sneeuwstorm en werd het record van 276.827 bereikt. Op 9 mei 2010 kwam het honderdmiljoenste telefoontje binnen.


Kijk ook eens naar dit kaartje. Een overzicht van de klachten in november 2011. Een redelijke bevestiging van het bovenste kaartje, hoewel er natuurlijk veel meer details op staan. Het meest geklaagd wordt er volgens dit kaartje echter door ontevreden consumenten. En… het verkeer is een ander dankbaar onderwerp om over te klagen. Dat varieert van klachten over de kwaliteit van wegen en trottoirs, verkeerd parkeren, slecht werkende verkeerslichten tot aan het gedrag van taxichauffeurs.

      Geluidsoverlast is inderdaad zeer breed gedragen. En zoals te verwachten was wordt daar ’s avonds en even na middernacht het meest over gekankerd. Over graffiti wordt om mij niet geheel duidelijke redenen vooral geklaagd tussen 10.00 en 14.00 uur. Opvallend vind ik ook de hoog scorende beschadigde bomen.

Maar de verzamelnaam litter komt ook hier naar voren. En dan gaat het ondermeer over het kennelijk slechte onderhoud van rioleringen tot aan de CFK-uitstoot.

      De categorie verloren voorwerpen lijkt mij meer iets voor de politie.

 

 

 Sologrensstaten in de wereld


Ik vond dit kaartje op Internet. Landen in de wereld die slechts aan één ander land grenzen.
     
Zoiets roept bij mij altijd diverse vragen op.

--------Hoeveel van deze landen zou ik uit mijn hoofd kunnen opnoemen?
--------In hoeveel van die landen ben ik geweest?
--------Welke grenzen ben ik zelf overgestoken?
--------Klopt zo’n lijst?
--------Waarom is er in het Nederlands geen naam voor dit geografisch fenomeen?

Ik zit al bijna heel mijn leven in atlassen te turen en kwam tot 15 landen.
Canada, Haïti, Dominicaanse Republiek, Ierland, Portugal, Monaco, San Marino, Vaticaanstad, Lesotho, De Gambia,Qatar, Bahrein, Zuid-Korea. Papua Nieuw-Guinea en Brunei.

      Let op dat Qatar (één grens met Saudie Arabië ) en Bahrein (één grens met Saudie-Arabië ) niet op het kaartje staan. De lijst klopt dus niet en dat was ook al af te leiden uit het feit dat Lesotho Lethoso wordt genoemd.

Ik had de volgende landen niet genoemd:

Oost-Timor, Groot Brittannië en Denemarken.

Tja. Oost Timor is inderdaad inmiddels een soort land     

Maar tja..

Denemarken heeft sinds 2.000 een brug-tunnelverbinding met Zweden over de Sont. En grenst dus volgens mij inmiddels aan twee landen. (ook aan Duitsland). Bahrein heeft sinds 1986 een brugverbinding met Saudie-Arabië ).

Min of meer hetzelfde geldt voor Groot-Brittannië met de Kanaaltunnel, die in 1994 werd geopend.

(Als je Groot-Brittannië opdeelt in Engeland, Wales, Schotland en Noord-Ierland krijg je er de laatste drie landen nog bij).
     
Overigens is er een brugverbinding in de maak tussen Bahrein en Qatar. Beide landen zullen na de opening van de lijst geschrapt moeten worden.

      Zelf ben ik over land de volgende grenzen gepasseerd:

Canada-Verenigde Staten; Portugal-Spanje; Monaco-Frankrijk; Vaticaanstad-Italië; Lesotho-Zuid-Afrika; en dus
Denemarken-Duitsland en Denemarken-Zweden.
     
Daarnaast ben ik geweest in Qatar en Bahrein zonder over land een grens te passeren.

Rest de naam.
     
Ooit verzon ik -Aardrijkskunde 3- voor Lesotho, San Marino en Vaticaanstad de naam landeiland, omdat ze geheel omgeven worden door grondgebied van één ander land en niet aan zee liggen.

Maar dat gaat voor deze lijst natuurlijk niet op.
Eéngrensland of ééngrensstaat ligt voor de hand maar is weinig aansprekend.
Monogrensland of -staat is weinig beter.

                                Sologrensstaat dan maar?

 

Grenspaal Monaco-Frankrijk 

Foto: Rolf Weijburg ; Zijn suggestie: Monobuurlanden

 

 

 

Castelré: Een schierenclave

                
Kijk eens goed naar dit kaartje. Het zuiden van Brabant; gemeente Baarle-Nassau. Links ligt een soort Nederlands wormvormig aanhangsel, dat vrijwel geheel omringd wordt door België . Daar ligt het dorpje Castelré. De inwoners hier hebben Belgen als noorderburen.
      De doorgang naar Baarle-Nassau is slechts tweehonderd meter breed. Nederland op z’n smalst.
Een BIJNA-ENCLAVE of om in de terminologie te blijven van kunstenaar-reiziger Rolf Weijburg een SCHIERENCLAVE.

Zeer landelijk


Het is rustig en zeer landelijk in Castelré. Je gaat terug in de tijd. Langs het Groeske, de oudste kern met een driehoekig pleintje, staan mooie hoeves. Bosschages worden afgewisseld met weilanden en akkers. Er worden veel aardbeien geteeld.
      De elektriciteit wordt hier geleverd door België en dat betekent dat Castelré één van de laatste Nederlandse gehuchten is met elektriciteitspalen. Soms kom je nog gewoon paard & wagen tegen.
      Iedereen knikt; iedereen groet

Terug in de tijd


Aerts' paradijs


Stan Aerts heeft het hier voortreffelijk naar zijn zin. ‘Meneer, dit is een aards paradijs’.
     
Hij is zaterdagkoster in het Belgische plaatsje Minderhout, dat twee kilometer verderop ligt. Als hobby houdt hij koeien. ‘Vleeskoeien! Die hoef je niet te melken’.

      Hij heeft op alle hekken met schrikdraad vlaggetjes aangebracht. Dat is om de kalfjes af te schrikken. Anders ontsnappen ze en dan moet hij er achteraan. ‘Dat is meer werk dan wat vlaggetjes vouwen’.

Zijwegen


De zijwegen in Castelré zijn niet verhard. En ook de weg door Het Groeske gaat over in een zandpad. Het isolement is volkomen,
      Meneer Aerts, die overigens plat Vlaams spreekt, weet dat er 134 inwoners zijn.’Wij voelen ons allemaal Belg. Wij worden alleen door de Nederlanders achter de vodden gezeten. Mijn vrouw bijvoorbeeld is Belgische. Iedere vijf jaar moet ze naar Den Bosch om haar verblijfsvergunning te verlengen.
      Maar wij doen boodschappen in België, gaan er naar de kerk, trouwen daar en worden er begraven. Alleen water en gas komen uit Nederland. Maar het afvalwater gaat gewoon weer naar België ’.

Paardenmelkerij


Hek met plas


Merkske


Het riviertje ‘t Merkske vormt vrijwel overal de grens tussen Nederland en België .

      Je kunt daar aardige wandelingen maken.

Castelhoeve


Bij de Castelhoeve kun je aan het eind van de tocht op het terras een consumptie gebruiken. Er is aan Het Groeske trouwens ook een bed & breakfast onder de naam Castel Suite.

 

 

 

Subcategories