Beelden
- Details
- Hoofdcategorie: Beelden (1169)
- Categorie: Beelden
De paddestoelen van Albanië
Albanië was na de tweede wereldoorlog lange tijd het meest geïsoleerde en meest onbekende land van Europa.
Een land met grote armoede en een bizar communistisch verleden.
Enver Hoxha was de politiek leider in dit land van 1946 tot zijn dood in 1985.
Nadat Chroestjov zijn grote kritiek op Stalin geuit had, keerde het land zich van de Sovjet Unie af en zocht later toenadering tot het China van Mao. Na diens dood kwam Albanië in een volstrekt isolement, dat duurde tot de val van het communisme.
Hoe paranoïde -of misschien wel- psychotisch het bewind Hoxha was bewijst de aanwezigheid in dit land van zo’n 750.000 bunkers, die de bevolking moesten beschermen tegen een invasie van buiten. Bunkers in de vorm van paddestoelen.
Op een bevolking van ongeveer drie miljoen mensen betekent dit voor één op de vier mensen een eigen bunker,

Vuilcontainers, hotels en koeiestallen
Tegenwoordig staat een aantal van die bunkers nog steeds leeg, maar dat worden er steeds minder.
Ze worden bijvoorbeeld gebruikt als vakantiehuis, als bed- and breakfast-adres, als hamburgertent, kinderspeelplaats, varkens- of koeienstal, vuilcontainer, disco of dancing, café , openbaar toilet of gewoon een ontmoetingsplaats voor verliefde stelletjes.
Mijn vriend en radiocollega Peter Flik bezocht het land vele malen en kwam altijd met bizarre en bijzondere verhalen terug.
Als souvenir nam hij zo’n bunkertje mee voor het Museum van het VPRO-radioprogramma Ongehoord.
Zijn commentaar:
Dat waren nog eens jaren daar. Communistische jaren. Wie niet voor was werd afgevoerd naar de afgrijselijkste gevangenissen. Er werden mondjesmaat toeristen toegelaten, zo’n drieduizend per jaar.
Het zal 1986 zijn geweest dat ik aan zo’n groepsreis deelnam. Aan de grens al tot op het bot gecontroleerd, baarden moesten worden afgeschoren, tijdschriften met vrouwen in badpak werden ingenomen. Het bezoek aan het arbeidersparadijs ging met een bus van Albturist, twee Albanese gidsen om het communisme uit te venten. Bij het vertrek werden de regels gesteld. Altijd op tijd zijn, vragen stellen werd toegelaten, altijd bij de groep blijven; individuele uitstapjes waren verboden. Het fotograferen van mensen werd niet op prijs gesteld. Ook niet van militaire objekten. En: geen ezels op de plaat zetten dat gaf maar een achterlijk beeld van het paradijs.
Nou dat moet je vooral niet tegen Hollanders zeggen bleek al spoedig. Iedere ezel werd vastgelegd; dat leidde tot terechtwijzingen bij de avondmaaltijd. En dan die militaire objekten: het hele land was vergeven van betonnen schuttersputjes. Die wilde dus iedereen op de foto hebben, het liefst met een ezel ervoor en een vrouw zonder tanden….
Na de omwenteling in 1989 kocht ik er één in de souvenirwinkel en zag terloops ook dat bij de belendende snackbar gehaktballen werden verpakt in bladzijdes uit de boeken van de dictator Enver Hoxha.
Ongehoord Museum

Overzicht

Lesotho hoed
1: Karakteristieke hoed uit Maseru.
Hoofdstad van Lesotho.
Reizen 5:
Twaalf verkoopsters & 24 Hoedjes
Curieuze Wereldbol
2: Wereldbol uit Pyong Yang.
Hoofdstad van Noord-Korea
Aardrijkskunde 28: De wereld is een kijktoneel
Telegrafiekabel
3. Telegrafiekabel (1880) uit Porthcurno.
Landsend Engeland.
Beelden 157: Een fysieke navelstreng

Communistenlucht
4. De laatste communistenlucht.
Blikjes uit het Mementopark.
Budapest, hoofdstad van Hongarije.
Beelden 152: Ingeblikt & bewaard

Motor van ijzerdraad
5. Een motor van ijzerdraadjes.
Gemaakt in Maputo.
Hoofdstad van Mozambique.
Beelden 155: Overlevingsdrang in Afrika

Olifantenbot
6. Een olifantenbot.
Meegenomen uit Caprivistrip Namibië .
Reizen 46: Een illegale borstwervel
Houten bison.
7. Een houten bison.
Het laatste oerbos van Europa.
Meegenomen uit Polen.
Beelden 160: Fout op fout op fout

De walgvogel
8. Een aandoenlijke dodo
Uitgestorven op Mauritius
- Details
- Hoofdcategorie: Beelden (1169)
- Categorie: Beelden
Het Ongehoord Museum (7)
Vorige maand plaatste ik een stukje over het Ongehoord Radio Museum. (Beelden 158; Wereldse Trofeeën).
Medewerkers van het voormalige VPRO-radioprogramma Ongehoord reisden de wereld over en werden vriendelijk verzocht een attribuut mee te nemen. Ik heb daar diverse reacties op gehad.
Vandaag een bijdrage van Peter Flik , die voor dit programma afreisde naar Polen, waar het de bedoeling was om het laatste Oerbos van Europa te bezoeken.
Daar leven bijvoorbeeld bisons.
Het werd een hilarisch bezoek, dat eindigde in de aankoop van een houten bison.
Hieronder het relaas van vriend & collega Peter Flik.
Een houten Bison.

Fout op fout op fout
Er zijn dus beroepsgroepen waar men beter geen essentiële fouten moet maken: chirurgen, treinmachinisten om er een paar te noemen. Zelf werkte ik geruime tijd bij de radio en kwam erachter dat daar rustig de verschrikkelijkste fouten konden worden gemaakt, zonder dat dit altijd ernstige gevolgen had…
Dit realiseerde ik mij volledig toen ik mij voor een reportage over het laatste Europese oerbos bevond in het oosten van Polen in de plaats Bialowieza. Dit kunnen normale mensen gewoon niet uitspreken . Als je het uitspreekt zoals het er staat gaat het al fout , men moet een soort zeurstem opzetten en de l als w uitspreken, maar weer niet zoals de w die er ook is! Bij het aanreizen bevond ik mij dus al in een totaal verkeerde trein. Maar dat was nog maar het begin van de verwikkelingen.
Er was wel enig voorwerk verricht. Meestal deed ik dat nooit, maar nu leek het me beter. Een ontmoeting met iemand uit dat bos die voldoende Engels sprak om de feiten op een rij te krijgen.
Bij aankomst bleek hij er niet te zijn, naar een congres in Amerika of zoiets. Niemand van zijn collega’s op de hoogte gebracht van mijn komst. Ik had kort voor mijn vertrek nagelaten om de afspraak nog eens na te checken. Zeker fout één. Een lief meisje toonde zich bereid om mij de volgende dag naar dat bos te brengen. Maar haar Engels zeker onder narcose geleerd… Toch ging ik met haar in zee. Fout twee.
Zij bracht mij naar een soort jeugdhotel, daar mocht ik op hun kosten overnachten. Zoiets moet je nooit aanvaarden, want dan kan je het gegeven paard ook niet in de bek kijken. Dat paard was nu een bed van 1 meter 50 lang, vanaf mijn knieën lagen de benen los in de kamer. Geen oog dicht gedaan. De volgende dag met dat meisje door het bos. Fout vier: het was de maand februari en dan is er in die bossen bitter weinig te zien en het was ook nog eens bitter koud met die paard en wagen.
Het narcose-Engels deed zijn werk en ik schakelde het opnameapparaat maar uit. Voor het middaguur al weer terug in het dorp. Liet mij afzetten bij een pension, ook nog tegen de zin van dat meisje. Nu bleek de riolering van het pension stuk te zijn en alle kamers stonken naar dikke Poolse stront. Hier was niets tegen te doen, het was het jeugdhotel of de stront; iets anders was er niet.
Bestelde een fles wodka. Nee dat is nog niet zozeer de fout, die fout komt pas na het vijfde glas. Onmiddellijk gevolgd door de volgende fout: het opnameapparaat inschakelen en é é n en ander inspreken.
Het eerste dat je dan de volgende dag moet doen is die band wissen en in het reine komen met de wetenschap dat je nu al twee dagen in Polen bent, dat je nog geen minuut op de band hebt staan en dat je ook niet meer naar dat bos wilt. En dat je begrip moet kunnen opbrengen voor de ober in het ontbijtrestaurant die mij de deur wees “U stinkt!”
De derde dag ben ik maar eens naar een souvenirwinkel gegaan en een houten BISON gekocht. Die moeten daar ook in het echt in dat bos rondlopen, maar niet gezien. Hoe dit ooit tot een uitzending is gekomen laat ik nu maar weg. U hoeft toch echt niet alle fouten te weten.
Ongehoord Museum

Overzicht

Lesotho hoed
1: Karakteristieke hoed uit Maseru.
Hoofdstad van Lesotho.
Reizen 5:
Twaalf verkoopsters & 24 Hoedjes
Curieuze Wereldbol
2: Wereldbol uit Pyong Yang.
Hoofdstad van Noord-Korea
Aardrijkskunde 28: De wereld is een kijktoneel
Telegrafiekabel
3. Telegrafiekabel (1880) uit Porthcurno.
Landsend Engeland.
Beelden 157: Een fysieke navelstreng

Communistenlucht
4. De laatste communistenlucht.
Blikjes uit het Mementopark.
Budapest, hoofdstad van Hongarije.
Beelden 152: Ingeblikt & bewaard

Motor van ijzerdraad
5. Een motor van ijzerdraadjes.
Gemaakt in Maputo.
Hoofdstad van Mozambique.
Beelden 155: Overlevingsdrang in Afrika

Olifantenbot
6. Een olifantenbot.
Meegenomen uit Caprivistrip Namibië .
Reizen 46: Een illegale borstwervel

Houten bison.
7. Een houten bison.
Het laatste oerbos van Europa.
Meegenomen uit Polen.
Beelden 160: Fout op fout op fout
- Details
- Hoofdcategorie: Beelden (1169)
- Categorie: Beelden
Een Ongehoord Museum

Radiovertellingen
Kijk eens naar deze verzameling trofeeën. En dit is nog maar het begin.
Ze zijn verzameld door mensen, die meewerkten aan het voormalige VPRO-radioprogramma Ongehoord.
Makers gingen de wereld over om een radiovertelling te maken.
‘Verhalen tegen de klippen op’ zo werd het aangekondigd. De oervorm van radio.
Eindredacteur Ton van der Graaf selecteerde zijn mensen goed en gaf ze als opdracht mee om een bijzonder souvenir mee te nemen.
Zo ontstond een Ongehoord- museumpje, dat schandelijk verwaarloosd werd door onze opvolgers nadat het programma was afgelopen en wij andere dingen gingen doen of met pensioen vetrokken.
Ton & ik zijn er in geslaagd een aantal attributen terug te vinden.
De komende maanden zal ik af en toe zo’n herinnering plaatsen en toevoegen aan dit visionaire museum.

Lesotho hoed
1: Karakteristieke hoed uit Maseru.
Hoofdstad van Lesotho.
Reizen 5:
Twaalf verkoopsters & 24 Hoedjes
Curieuze Wereldbol
2: Wereldbol uit Pyong Yang.
Hoofdstad van Noord-Korea
Aardrijkskunde 28: De wereld is een kijktoneel
Telegrafiekabel
3. Telegrafiekabel (1880) uit Porthcurno.
Landsend Engeland.
Beelden 157: Een fysieke navelstreng

Communistenlucht
De laatste communistenlucht.
Blikjes uit het Mementopark.
Budapest, hoofdstad van Hongarije.
Beelden 152: Ingeblikt & bewaard

Motor van ijzerdraad
5. Een motor van ijzerdraadjes.
Gemaakt in Maputo.
Hoofdstad van Mozambique.
Beelden 155: Overlevingsdrang in Afrika

Olifantenbot
6. Een olifantenbot.
Meegenomen uit Caprivistrip Namibië .
Reizen 46: Een illegale borstwervel
Overzicht

- Details
- Hoofdcategorie: Beelden (1169)
- Categorie: Beelden
De geschiedenis van een fysieke navelstreng
(OF: 300.000 kilometer telegrafiekabels)

Porthcurno Landsend
Dit mooie enigszins merkwaardige attribuut is een stukje kabel. Om precies te zijn: telegrafiekabel.
Mijn vriend en collega Marten Minkema (site is in mei weer operationeel) nam het een aantal jaren geleden mee uit het gehucht Porthcurno in Landsend, het uiterste zuidwesten van Engeland.
Meer dan honderd jaar lang -globaal tussen 1850 en 1970- gingen hier de telegrafiekabels de zee in naar alle uithoeken van het empire.
Een fysieke navelstreng werd het wel eens genoemd.
Een intercontinentaal telegrafiesysteem met op zijn hoogtepunt wereldwijd zo’n 300.000 kilometer kabel.

Een ongehoorde historie
Het is een bewogen historie. Marten maakte er voor het bijzondere VPRO-radioprogramma Ongehoord een programma over.
Een radiovertelling.
Over dat gehuchtje Porthcurno, de stranden, de kliffen, de afwezigheid van een haven, het museum daar en natuurlijk over de geschiedenis van dit opmerkelijke telegrafiesysteem.
Over de tegenslagen en de moeilijkheden die overwonnen moesten worden.
Over het materiaal dat gebruikt werd, de eerste verbindingen en het systeem dat steeds meer verbeterd werd.

Doorsnede
Kijk eens naar deze doorsnede van de kabel, die waarschijnlijk dateert uit het eind van de negentiende eeuw.
(Ik heb ’t uitvergroot; de ware doorsnee van deze kabaal is ongeveer drie centimeter).
De kern bestaat uit in elkaar gevlochten koperdraad.
Daaromheen bevindt zich staaldraad. Vervolgens een laag guttapercha , een hard soort rubber dat isolerend werkt. Dan draden van zacht ijzer en een soort touw, bestaande uit met teer bewerkte hennep. Dit vooral om de kabel waterdichtheid en stevigheid te geven.

Morsetekens
De eerste kabel werd in 1854 gelegd tussen Dover en Calais.
Daarna ontstond het plan om met een kabel van zo’n 10.000 km lengte vanuit Porthcurno de Atlantische Oceaan over te steken.
Na veel tegenslagen -vooral kabelbreuken- lukte het in 1858 om een eerste telegram van Londen naar Washington te versturen.
Dat ging in morsetekens.
Het eerste bericht telde 98 woorden. Het duurde in totaal 16 uur voordat dit bericht in zijn geheel verzonden was. Zo’n tien minuten per woord.

Grondstations

De ontwikkeling hierna ging heel snel (Van Engeland naar India en Australië bijvoorbeeld) , waarbij men lange tijd gebruik bleef maken van grondstations: bijvoorbeeld op de Azoren,
Madeira, Gibraltar, Malta en Cyprus.
Het telegrafiesysteem was definitief voorbij in 1984 toen in de Middellandse Zee de eerste
glasvezelkabel werd gelegd.
Pagina 56 van 82




