Een houten bijl uit Guldrupe



Haylan was ooit houthakker, maar nu hij met pensioen is snijdt hij in hout. Kunstnijverheid. ‘Ik doe dit voor m’n plezier’’, zegt hij.
      De man woont in Guldrupe, een gehucht midden op het Zweedse Oostzee eiland Gotland. Er zijn nog zo’n honderd inwoners.
Een aantal huizen staat leeg. De dorpsweg moet gerestaureerd worden. De parochiekerk zou ook een verfje kunnen gebruiken.

     

      De verloedering in Guldrupe staat model voor het hele eiland. Ooit was dit een zeer welvarend oord met de hoofdstad Visby als schatrijk middelpunt. Gotland was in de Duitse Hanzetijd tussen 1150 en 1400 de plek die alle schepen aandeden. Er werden burchten en kathedralen gebouwd. Torens en kerken. In Visby waren tal van grote Duitse koopmanshuizen. Een gevleugeld gezegde was ´De vrouwen sponnen er met goud, de varkens aten uit zilveren troggen´.

      Na 1400 werd het eiland steeds minder belangrijk. De schepen werden beter en Gotland bleef links dan wel rechts liggen. Burchten, kerken, kathedralen en andere gebouwen werden verlaten en veranderden veelal in ruïnes.

      Ik was hier in 1998 en vroeg aan de man de weg naar het dorpje Roma. Er moest wat gedronken worden en na afloop gaf hij mij dit stukje huisvlijt cadeau.

Intussen had ik geleerd dat Gotland het vooral moest hebben van een vrij kortstondige vakantieperiode. De Zweedse bevolking van het vasteland kwam hier voor de stranden en voor de feesten, die overal van eind juni tot midden augustus werden gehouden. Zij interesseerden zich minder voor de culturele achtergronden.

      Het eiland werd steeds meer ontvolkt; de jeugd trok weg. Er waren vrijwel geen vissers meer. Graan en suikerbieten werden nog wel verbouwd, maar alles moest worden verscheept naar het zuiden van Zweden, waar de fabrieken waren gevestigd.

En er waren nog wel naald - en loofbossen, maar ook het hout moest worden verscheept en dat werd allemaal veel te duur.

      ‘Gotland heeft geen toekomst’, zei Haylan bij het afscheid.

Het houtsnijwerk wordt bijgezet in het museum van het voormalige VPRO-Radioprogramma ONGEHOORD.

 

Museum Ongehoord dependance


 

Museum Ongehoord.

Overzicht:


Reizen 5: Twaalf verkoopsters & 24 Hoedjes

1. Karakteristieke hoed uit Maseru.Hoofdstad van Lesotho.


Aardrijkskunde 28:
De wereld een kijktoneel

2: Wereldbol uit Pyong Yang.Hoofdstad van Noord-Korea


Beelden 157: Een fysieke navelstreng

3. Telegrafiekabel:Landsend Engeland


Beelden 152: Ingeblikt & bewaard


4. De laatste communistenlucht.Blikjes uit het Mementopark te Budapest.


Beelden 155: Overlevingsdrang in Afrika


5. Een motor van ijzerdraadjes. Gemaakt in Maputo,hoofdstad van Mozambique.

Reizen 46: Een illegale borstwervel

6. Een olifantenbot.Meegenomen uit Caprivistrip Namibië.

Beelden 160: Fout op fout op fout

7. Een houten bison.Het laatste oerbos van Europa. Meegenomen uit Polen.

Reizen 19: De Walgvogel

8. Een aandoenlijke dodo.Uitgestorven op Mauritius

Beelden 163: De paddestoelen van Albanië


9. Albanië-bunker:Curieuze herinnering aan Communistisch gekkenhuis.

Beelden 167:Visitekaartjes


10. Visitekaartjes: Meegenomen uit de hele wereld

Beelden 171:Groot feest in Zuid-Sudan

11. Dinkapijp.Gekregen van Dinkavrouw in Zuid-Sudan

Beelden 172: Kuifje; Kuiffie,Tintin & Túfke

12. Rhaeto Romaans.Kuifje in bedreigde taal.Meegenomen uit Zwitserland

Beelden 173: Vorstelijke chocolade

13. Liechtensteiner Fürstenhütchen.Meegenomen uit Vaduz, hoofdstad van Liechtenstein

Beelden 174:De Honingboom

14. Honingboom in Kalimantan.Gered van illegale houtkap

Beelden 183: Masker uit Thimphu

15. Bezweringsmasker uit Bhutan.Gekregen in Thimphu, hoofdstad van Bhutan

Beelden 184: Breien op Tristan

16. Gebreide pinguïn uit Tristan da Cunha.Meegenomen van meest geisoleerde bewoonde eiland ter wereld;

Beelden 185: Een gehandicapt verkopertje


17: Gekneusd bordje uit Guyana.Meegenomen uit Georgetown, hoofdstad van Guyana

Beelden 189: India in Bangladesh in India in Bangladesh

18. Klei uit sub-sub enclave.Meegenomen uit Dahala Khagrabari

Beelden 191: Toeristen met geweren

19. IJsbeer met jong.Meegenomen uit Longyearbyen Spitsbergen

Beelden 193; Geluk & vruchtbaarheid

20. Tubeteyka.Meegenomen uit Fergana-vallei Oezbekistan

Beelden 195: Las Vegas here I am

21: One dollar token.Hard Rock hotel; Las Vegas

Beelden 202: Een mascotte uit Rio de Janeiro

22: Braziliaanse nummerplaat uit 1994

Beelden 208: Agressieve gevechtsdans

23: Tinku hoed uit Sucre, hoofdstad van Bolivia

Beelden 211:
Schaatsen & mijnenvelden

24: Rockhopper:Falkland Eilanden


Beelden 233
: Een feestje in Ramallah

25:Kamelendrijver:Ramallah Palestina


Beelden 261: Uitzending 100 & Uitzending 200

26: Medewerkers Ongehoord


Beelden 337: Gebrek aan alles

27: Bengaalse paraplu.Saidpur Bangladesh

Beelden 338: Een Noors knuffelbeest

28: Een aangeklede eland. Hamar Noorwegen

Beelden 352: Een etiket verklaard

29: Stolichnaya wodka.Moskou Rusland

Beelden 361:Heilzaam water in wijnfles

30: Dode Zee water.Ein Bokek Israël

Beelden 367: Inventief & lekker

31: Chocolade Ghraoui.Damascus Syrië

Beelden 378: Knetterwarm & kurkdroog


32: Onderkaak van kameel. Chinguetti Mauretanië

Beelden 391: Mild & zilt

33: Linie aquavit. Trondheim Noorwegen

Beelden 397: Een creatief pakketje

34: Herinnerings Zeepje. Seychellen Indische Oceaan

Beelden 412: Een puja in Bhutan

35: Bel & deksels; Gekregen van Lama Tsultrim in Thimphu


Beelden 422: Vader & grootvader in hout

36: Zimbabweaanse poppen;Gekocht in Hwange


Beelden 428: Gegrilde borst in Brennevin-saus

37: Papegaaiduiker uit Snæfallsnes IJsland


Beelden 443: 'n Voerdrupke

38: Sleedoornjenever uit Voerstreek

Beelden 457: Kogelvrij vest


39: Oorlog in de Krajina

Beelden 468: Geblazen glazen


40: Glas uit Tallinn Estland

Beelden 479; Wajangpoppen uit Java


41: Gekocht op vulkaan Tangkuban Perahu

Beelden 493: Karelië terug, desnoods fles voor fles


42: Oude Finse kaart uit Lappeenranta

 

Beelden 502: Palestijns optimisme

 
43: Vlag gekregen van PLO-Office