Reportages (135)

 

Intiem dorpje aan de Westerschelde

Het heet officieel Ellewoutsdijk, maar de Zeeuwen noemen het Ellesdiek.
      Een intiem plaatsje in het uiterste zuiden van de Zak van Zuid-Beveland. Nog geen 400 inwoners.
Hier vlakbij begint de Westerscheldetunnel.  
      Smalle straatjes veelal met klinkerbestrating, een paar riante huizen met mooie opritten, een kerkje, een kasteeltuin, een jachthaventje en buitendijks het voormalige fort Ellewoutsdijk.


Zwartgeteerde schuur & scharrelkip


Kasseien


Stalletjes

Het winkelbestand is zeer bescheiden. Waarschijnlijk daarom hebben particulieren het initiatief genomen om zelf spulletjes te verkopen.
      Jams, tomaten, fruit, een aardappel.
En een privé boekenstalletje, waar de mensen met een paraplu tegen de regen beschermd worden.

’t Kerkje van Ellesdiek

Hier wordt niet meer gekerkt, maar er vinden wel veel activiteiten plaats. In het Zeeuws.
      Op een bordje staat de volgende kraker: ‘’’t Kerkje wil een centrum zijn voor levensbeschouwing, cultuur en vriendschap. Zeeland, Zeeuwen en Zeeuws hebben er een streepje voor. Niet om wat vreemd is te weren, maar om wat dichtbij is te eren!’’.

      Ik krijg de indruk dat het er hier -in tegenstelling tot nogal wat andere Zeeuwse dorpen- behoorlijk vrijzinnig aan toe gaat.
Op zondag 5 november bijvoorbeeld wordt een eerbetoon gebracht aan Leonard Cohen, die een jaar geleden overleed.
      Verder zijn er oecumenische bijeenkomsten, toneelvoorstellingen en muziekoptredens (Rock around the Sixties op zondag 22 oktober).

De dijk

Ellesdiek ligt goed beschermd achter de hoge dijk op Deltahoogte.
      In de Westerschelde ligt immers geen stormvloedkering en er is geen uitschuifbare Maeslantkering, zoals de Nieuwe Waterweg heeft.

Haven


Er is een kleine haven voor plezierboten.
      Aan de overkant de contouren van Terneuzen op Zeeuws-Vlaanderen.
Als je goed kijkt zie je dat twee recreanten aan het zwemmen zijn.
      Sterker: Daar zwemt iemand met een zonnebril op.

            


Dow Chemical

Richting zuidwest zijn de contouren van Dow Chemical bij Terneuzen zeer goed zichtbaar.

 

 

Mooi stadje op Goeree-Overflakkee 


Patriciërshuizen & horeca
Goedereede is een mooi enigszins verscholen stadje in de kop van het Zuid-Hollandse eiland Goeree-Overflakkee. Het ligt niet meer aan zee.
De haven werd na de Watersnoodramp afgesloten.  Daarom is de haven geen echte haven meer. Er liggen een paar kleine bootjes.

Ooit waren er in het ruim 700 jaar oude stadje wallen en poorten, maar die gingen verloren.

    
Langs de voormalige haven staan mooie patriciërshuizen en er is horeca met terrassen. Er komen hier redelijk veel toeristen.
      Ik heb de indruk dat het vooral fietsers zijn. Op diverse plaatsen hangen in dit seizoen visnetten.
Niet alleen op bruggen, maar ook in de lantaarnpalen.


Markt


Rijksmonumenten

Goedereede telt meer dan honderd Rijksmonumenten. Eén van die monumenten is nu Hotel De Gouden Leeuw. Ooit de woning van Pastoor Adriaen Florisz. Boeyens. Hij werd later de enige paus, die Nederland ooit gehad heeft. Paus Adrianus VI.
      In zekere zin opmerkelijk, want er zijn hier niet zoveel Roomsen. Goedereede is een zeer godsdienstig plaatsje, waar de SGP veruit de grootste partij is. Er is een Hervormde Gemeente en een Hersteld Hervormde Gemeente.


De Toren
 


Het stadje wordt volkomen overheerst door De Toren (links), die alom aanwezig is.

 

Museum



De toren stamt uit de vijftiende eeuw. 

      Ooit zat er een parochiekerk aan vast, maar die werd begin achttiende eeuw gesloopt. 
In de toren is een klein museum met ondermeer archeologische vondsten en monsters van beurtschepen en botters. 
      Als je de moeite neemt om de Toren via een smalle wenteltrap te beklimmen heb je fantastische uitzichten op het stadje, maar ook bijvoorbeeld op Noordzee, Nieuwe Waterweg, Maasvlakte en Oosterschelde. 

Bekaf


Dit korte straatje heet Bekaf. Ook hier staan vrijwel alleen Rijksmonumenten.     

Keetje van Bekaf


Het straatje is vernoemd naar Keetje van Bekaf, die op 22 juli 1490 tijdens de Hoekse & Kabeljauwse twisten ten strijde trok tegen de Hoeksen. Zij deed dit samen met andere vrouwen, omdat de mannen op zee aan het vissen waren. 

      Keetje en haar medestrijdsters klommen op de toen nog aanwezige wal en gooiden kokende pek en teer over de Kabeljauwen, die via ladders probeerden de vesting binnen te komen. Na een strijd van zeven uur dropen de Kabeljauwen af.
      Het bronzen beeld is gemaakt door het kunstenaarsechtpaar Jean & Marianne Bremers uit Helvoirt.  .


Zijstraatjes



Het is de moeite waard om wat door het stadje te kuieren.
      Beperk het dan niet tot de markt en de haven maar ga ook naar een paar zijstraatjes, waar ook weer mooie monumentjes te vinden zijn.


Havenhoofd

Circa twee kilometer naar het noordoosten ligt het Havenhoofd. Hier is het uitermate rustig. Zowel in het dorp als in het haventje.
      We zagen er zowaar een zeilbootje.
De schipper moest wel erg druk laveren om nog een beetje vooruit te komen, want de haven is niet breder dan 25 meter.


Visafslag


Als je verder gaat kom je vlak voor de Haringvlietdam op een bedrijventerrein aan zee. Hier is de visafslag Stellendam.
      Daar moet je natuurlijk een broodje garnalen eten, hoewel de mevrouw achter de toonbank waarschuwt, dat de garnalen dit jaar wel erg duur zijn. En jawel; ze heeft gelijk. Een broodje garnalen met wat bijpassende saus kost hier € 7,95.
      Maar ach… zo vaak kom je nu ook weer niet op de visafslag Stellendam. 


 

Bontbekplevier, snotolf & zakpijp

   

Er liggen schorren en slikken. Stranden, duinen en eilandjes. Het barst er van de kustvogels, die broeden en foerageren. Niet alleen meeuwen en ganzen maar ondermeer ook visdiefjes, dwergsterns en de bontbekplevier. 
      Diep onder water zit -staat tenminste op een bordje- onder meer snotolf , doorzichtige zakpijp en zeedruif. Restanten van De Ramp uit 1953 zijn overal zichtbaar. 
      Dit is de Schelphoek, onderdeel van het nationaal park De Oosterschelde aan de zuidzijde van Schouwen-Duiveland tussen Zierikzee en de Noordzeekust.

   


Plompetoren
   

In de verte de zogeheten Plompetoren van het voormalige dorp Koudekerke.
      Dat werd zodanig door het Oosterscheldewater bedreigd dat de autoriteiten in 1583 besloten om dorp en kerk te slopen.
Alleen de toren bleef behouden.


Werkhaven

Hier bij De Schelphoek was de werkhaven voor de aanleg van de Oosterscheldedam. Die dam bestaat uit vele duizenden van deze stenen blokken.
      Via een kabelbaan werden ze in het water gestort. Als er te veel wind was werd een Sikorsky helikopter ingezet, die drie blokken tegelijk in een onder het toestel hangend net kon vervoeren.
      Dat was een zeer spectaculair gezicht. Ik ben daar zelf destijds eens bij geweest.

Achterland

Bij De Ramp werd hier in de dijk een gat geslagen van 525 meter breedte. Vijftien mensen verdronken; 22 huizen gingen verloren.
      Achter de nieuwe Ringdijk herinneren plassen en meertjes aan die doorbraak. Achter op de foto het dorpje Serooskerke.


Fietsende jeugd


Zwaluwen & vleermuizen

Dit is het dak van een zogeheten Phoenix Caisson. Die werden drijvend naar de doorbraakplek gesleept waarna ze werden afgezonken.
      Op het dak roosters en gaatjes voor zwaluwen en vleermuizen.


Vogeleiland

   

 

Gyorsan, een logeerhond (5)

   

 

Zout getijdengebied in wording

Land teruggeven aan het water. Dat is een voor Nederland nogal ongebruikelijke gang van zaken.
      En toch gebeurt het al meer dan drie jaar in de 
Rammegors, een gebied van 145 ha. in Zeeland tussen Sint-Philipsland en Tholen.
Let op de watertoren (rechts) en de molen (links)
                 
                   

Het gaat om het gebied onder de Slaakdam en ten oosten van de Krabbenkreekweg tot aan het Schelde-Rijnkanaal, de grens tussen Zeeland en Noord-Brabant.

Schuivenhuis
    

Bij de Krabbenkreekdam (schuin onder het dorp Sint Philipsland) is –in blauw op de map- een zogeheten schuivenhuis gebouwd. Er zijn drie afzonderlijke betonnen kokers met daaronder schuiven.
      Het water kan al naar gelang het getij vanuit de Oosterschelde de 
Rammegors in- en uitstromen. Zo ontstaan nieuwe platen, slikken en schorren en komt er zoutwatervegetatie. In feite betreft het hier een uitbreiding van de Oosterschelde, waar slikken en schorren aan het afkalven zijn. 

De laatste jaren ben ik er diverse malen geweest.
      Hieronder een indruk van de vorderingen.

Maart 2014
   

 

Maart 2015

   


Mei 2016
   

Recht voor de molen het schuivenhuis


Mei 2017

   


Juni 2017

   

Juli 2017

   

Rechts brug West-Brabant/St.-Philipsland

Schelde-Rijnkanaal
   

 

 

 

 

Dijkdoorbraken en oorlogsellende

   

Westkapelle is een stadje op de uiterste westpunt van Walcheren Zeeland. Nog geen 3.000 inwoners.
      Het lig mooi en kwetsbaar achter de hoge Westkappelse Zeedijk. In de verte is de vuurtoren zichtbaar, die dominant aan de rand van het stadje aanwezig is. Niet aan zee maar aan de landkant in het oosten.
      Daar is bewust voor gekozen, omdat de dijk in het verleden uitermate kwetsbaar bleek.


Vuurtoren Het Hoge Licht

   

De vuurtoren staat bekend onder de naam Het Hoge Licht. Ooit zat er een kerk aan, maar die werd vernield bij een brand in de achttiende eeuw. Aan de zeedijk staat een veel kleinere vuurtoren, die met de hoge toren een lichtlijn maakt voor de schepen die verderop bij Vlissingen de Westerschelde opgaan. Dit bouwsel staat bekend als ‘t IJzeren Torentje’’.


Zeedijk met ‘IJzeren Torentje

   


Westkappelse Zeedijk

   

Ooit lagen er duinen bij Westkapelle, maar die verdwenen langzamerhand door de sterke getijdenwerking. Het stadje overstroomde diverse malen en in de vijftiende eeuw werd het verlegd het binnenland in.
      Er werd een binnendijk aangelegd, maar er bleven dijkdoorbraken komen. Nu is de dijk op Deltahoogte en heeft een lengte van zo’n vier kilometer. Recreanten fietsen langs de dijk en doen zo even Westkapelle aan. Het stadje is rustiger dan Domburg of Zoutelande.


Polderhuis

   

Vlakbij zee is het Polderhuis. Daar bevindt zich het Dijk- en Oorlogsmuseum. (Entree 5.50; geen Museumkaart).
      Hier wordt niet alleen de geschiedenis van de dijk zichtbaar, maar is ook veel aandacht voor het oorlogsverleden van Westkapelle.
De Zeedijk werd op 3 oktober 1944 gebombardeerd door de Engelsen.  Met de bedoeling om heel Walcheren onder water te zetten om zo de Duitsers makkelijker te kunnen verjagen.

Waarschuwing      
   

Er werd een gat in de dijk geslagen, Westkapelle overstroomde, er vielen 108 doden en vrijwel alle huizen werden vernield.
      Het zou ruim een jaar duren voordat de dijk weer gedicht werd.


Gat in de dijk

   

Westkapelle werd op 1 november 1944 bevrijd door de geallieerden. Zij kwamen met landingsvaartuigen, Shermantanks en geschut.
      Aan en op de dijk zijn de stille getuigen van die landingsoperatie zichtbaar.    


Geschut

   


Landingsvaartuig
   


Hoofdstraat

   

Op vrijdag is het hier markt.


De Westkaap

   

Even ten noorden van het stadje aan de zeezijde van De Dijk is brasserie De Westkaap. Daar zit je  plezierig.
      Er zijn huisgemaakte garnalenkroketten, die je vooraf kunt laten gaan door een eveneens huisgemaakt krabbensoepje.   

 

Subcategorieën